Skip to content
بایگانی تاریخ

مکتب تاریخ‌نگاری رجبی

متن سخنرانی‌ در مراسم بزرگداشت دکتر پرویز رجبی بسیار سپاسگزارم که به من این افتخار داده شد تا به عنوان کوچکترین شاگرد استاد دکتر پرویز رجبی در آیین بزرگداشت مقام علمی استاد و نیز شصت و هشتمین زادروز فرخنده ایشان، سخن بگویم. استاد رجبی، نمونه‌ای ممتاز و کمیاب از یک «مورخ مستقل» است. مفهومی که […]

سفری کوتاه به مشهد مادرسلیمان

در چند روز گذشته، فرصتی دست داد تا برای چند بررسی کوچک میدانی، به مشهد مادرسلیمان (پاسارگاد احتمالی) و تنگه بلاغی بروم و موادی را برای برخی نوشته‌های نیمه‌تمام خود فراهم آورم: – دامنه‌ کوهستان‌های چم‌بیان، تنگه بلاغی، کوه موسی‌خان و دیگر کوهپایه‌های پیرامون دشت مرغاب، یکی از بهترین رویش‌گاه‌های درخت بَـنِـه یا پسته کوهی […]

Winged Globe


Everybody knows the ancient Winged Globe (Winged Disk). In it’s common kind there is a globe with two wings at it’s both sides and a god in the middle of that which sometime has a ring or flower in her hand and a star figure on top of her head .Winged Globe chart had been seen from ninth century BC at all western parts of Persian lands. But her different main parts like Globe, Wing, god had their own usage at more ancient times. Globe’s figure or medial tassel gets vision from sun which the origin of many of the ancient believes and we can see its effect on today’s praying. We can see symbol of sun without globe/ disk or anything else is so many charts which the most typical one is chart of quintet Lulluian at Sar-e Pol-e Zahab. […]

جشن بهاربد

در زمانی که گاهشماری گاهنباری یا کهن‌ترین گاهشماری شناخته‌شده ایرانی، روایی داشته و هنوز هم نشانه‌هایی از آن کم‌وبیش برجای مانده است؛ آغاز و میانه هر یک از فصل‌های سال جشن گرفته می‌شده است. یکی از این جشن‌های سالیانه که در پانزدهم اردیبهشت یا روز دی‌به‌مهر از اردیبهشت‌ماه برگزار می‌شده، عبارت بوده از گاهنبار میدیوزَرِم (در اوستایی: مَـئـیـذیـوئی زَرِمَـیَـه) که به معنای میانه فصل سبز یا میانه بهار است.

متن پهلوی «ویـچـیـتَـکی‌‌های زاد سْـپَـرَم/ زات سْـپَـرَم» (گزیده‌های زادسپرم)، بجز اشاره‌های کوتاه و جالبی که به تاریخچه و رویدادهای زمان زرتشت می‌پردازد، برانگیختن او به پیامبری را نیز به همین روز منسوب می‌دارد.

زادسپرم نقل می‌کند که زرتشت در دی‌به‌مهر روز از اردیبهشت ماه یا پانزدهم اردیبهشت، به جشنگاهی می‌رود که در آن روز مردمان بسیاری در آنجا جشنی به نام «بهاربُد/ بهاربود» آراسته بوده‌اند. در بامداد آن روز، او برای کوبیدن هوم (هَـئـومَـه) به کرانه رود دائیتی می‌رود و در آنجا وهومن بدو فراز می‌آید. وهومن، پوشاکی از روشنایی بر تن داشت و سراسر اندام او از روشنایی بود. او زرتشت را به انجمن همپرسگی امشاسپندان بر کرانه رود دائیتی فراز می‌برد و در همین انجمن، اورمزد او را به دین‌آوری بر می‌گزیند. […]

فواید افزایش رطوبت بر آرامگاه منسوب به کورش و دیگر بناهای سنگی باستانی

در سال‌های اخیر، یکی از دلایلی که بارها برای مخالفت با آبگیری سد سیوند بیان شده و از سوی موافقان نیز نادیده انگاشته نشده؛ عبارت بوده است از افزایش رطوبت ناشی از دریاچه سد و تأثیر مخرب آن بر مقبره مادرسلیمان (آرامگاه منسوب به کورش) و دیگر بناهای سنگی مشهد مادرسلیمان (البته بدون هیچگونه اشاره به […]

سد سیوند: نگاهی گذرا به کوشش‌ها و حساسیت‌های میهن‌گرایانه

پس از آغاز آبگیری سد سیوند، نامه‌ها و پرسش‌های فراوانی از سوی دوستان و دل‌نگرانان پاسداشت آثار باستانی مشهد مادرسلیمان (پاسارگاد احتمالی) و تنگه بلاغی به این نگارنده رسید و برخی از روزنامه‌نگارانی که پیش از این نیز نوشتارها یا مصاحبه‌هایی با مرا در نشریات خود منتشر کرده بودند، خواهان پاسخ به پرسش‌های تازه خود بودند. […]

نوروزنامه: پنجاه گفتار در زمینه پژوهش‌های ایرانی

مجموعه مقاله‌های «نوروزنامه- پنجاه گفتار در زمینه پژوهش‌های ایرانی»، کتاب تازه‌ای است که انتشارات نوید شیراز آنرا در بیستمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران منتشر خواهد کرد. نام نوروزنامه برای این کتاب، به سبب پیوند بسیاری از گفتارهای آن با نوروز، گاهشماری و جشن‌های ایرانی، برای آن برگزیده شده است. نوروزنامه دارای پیوستی به زبان انگلیسی […]



web analytics