Skip to content
بایگانی تاریخ

جسور باش در بیان آنچه که فکر می‌کنی درست است

جسور باش در بیان آنچه که فکر می‌کنی درست است و از طعنه‌ها نهراس. آنچه که عموم به عادت و تلقین بدان باور دارند، سد بزرگی است در راه روشنگری.  

فعالان حقوق زنان و بی‌توجهی به تناسب حق با وظیفه

دفاع از حقوق انسان‌ها و کوشش برای رفع تبعیض و بی‌عدالتی، یکی از ارزنده‌ترین فعالیت‌هایی است که هر انسانی می‌تواند برای بهبود جامعه و آیندهٔ آن انجام دهد. اما در بسیاری موارد، چنین کوشش‌هایی تبدیل به شعارهای بی‌ماهیت و کلی‌گویی و گزافه‌گویی می‌شود. شعارها و مغلطه‌هایی که باب روز می‌شوند و از فرط تکرار شبیه به واقعیت می‌گردند. یکی از اینگونه فعالیت‌های عدالت‌طلبانه که به‌رغم کوشش واقع‌گرایانهٔ فعالان جدی و کوشای آن تبدیل به روزمرگی و انبوهی از اظهارنظرات بی‌اساس و مظلوم‌نمایانه شده است، مسئله «حقوق زنان» است. در اینکه در قوانین و عرف جامعهٔ ما تبعیض‌ها و بی‌عدالتی‌هایی وجود دارد که زنان با آن درگیر هستند، هیچ تردیدی نیست؛ تبعیض‌هایی که مردان نیز به نوعی دیگر با آن دست به گریبان هستند. […]

قلعه دارا و تکذیب قصه ساختگی کشف شهر هخامنشی در ترکیه

به این منظور با آقایان بیرگول آچیکیلدیز، استاد دپارتمان باستان‌شناسی دانشگاه آرتوکولوی ماردین، و آقای محمد بیلدیرجی، پژوهشگر سازه‌های آبی باستانی استان ماردین، مکاتبه کردم و چند سؤالی را مطرح کردم که آیا اخیراً در محوطه دارا کاوش‌هایی انجام شده است؟ در این صورت، آیا این کاوش‌ها به نتایج جدیدی مبنی بر کشف یک شهر هخامنشی منجر شده است؟ آیا باستان‌شناسان یا مقامات مسئول استان ماردین چنین ادعا و اظهارنظری را مطرح کرده‌ و در رسانه‌های محلی یا بین‌المللی منتشر شده است؟ پاسخ آنان که از روی لطف برای نگارنده ارسال داشتند، چنین بود که اکنون در «دارا» عملیات حفاری جدیدی در دست انجام نیست و در نتیجه به نتایج جدیدی نیز منجر نشده است. آنان همچنین بر داده‌های قبلی تأکید کردند که بر اساس آخرین مطالعات، دارا یک شهرک نظامی رومی است که برای مقابله با هجوم نظامی ساسانیان ساخته شده است. آقای آچیکیلدیز ضمن ابراز تعجب از اخبار رسانه‌های ایرانی، از اظهارنظر مقامات استان ماردین در خصوص کشف شهر هخامنشی اظهار بی‌اطلاعی کرد و نشر آن در رسانه‌ها را تکذیب نمود. […]

پیوند دل‌ها در راه‌ها نیست، در تقاطع‌هاست

در تقاطعی به هم رسیدیم. چشمانمان بر هم افتاد و دل به هم بستیم. مانده بودیم که چه کنیم. تو را با خود ببرم یا تو مرا با خود ببری. اما اگر راهمان یکی بود، چشم‌ها بر هم نمی‌افتادند و دل‌ها به هم نمی‌رسیدند. بیا به راه خود برویم و مهرمان را در دل نگاه داریم. شاید در تقاطع دیگری باز به هم رسیدیم. پیوند دل‌ها در راه‌ها نیست، در تقاطع‌هاست. مهم نیست که راهمان از هم جداست، مهم این است که اشتراک‌های آنرا بشناسیم. کم نیستند، اگر خوب نظاره کنیم و از جدایی راه‌ها نرنجیم.

ادعای نادرست جدید: کشف شهر هخامنشی در ترکیه

در روزهای اخیر، باز هم یک خبر دروغ در بسیاری از نشریات و رسانه‌ها بازتاب یافت: کشف شهر هخامنشی در استان ماردین ترکیه. منشاء خبر طبق معمول یک خبرگزاری دولتی بود. نه قصه‌پردازان و جعل‌کنندگان اخبار خسته می‌شوند، چرا که منافع خود را در این می‌بینند؛ و نه مخاطبان آنان تجربه کسب می‌کنند. چرا که قوهٔ تشخیص راست از دروغ را ندارند و نمی‌خواهند احساسات برانگیخته شدهٔ خود را کنترل کنند و توجه نمایند که بسیاری از اخبار حوزه باستان‌شناسی را دلالان عتیقه، مکتشفان دروغین و تاریخ‌سازان و نشریاتی که واقعیت‌ها را فدای جلب توجه مخاطب می‌کنند، می‌سازند و می‌پرورند. کسانی که بسادگی فریب می‌خورند و بازیچهٔ دست این و آن می‌شوند، قادر به ساختن آینده‌ای بهتر نیستند.

دستکاری در گاتهای زرتشت و گمراهی در مطالعات ثانوی

گاتهای زرتشت که بخش‌هایی پراکنده و نویافته از دل متون اوستایی است، به مانند دیگر متون باستانی و کتیبه‌ها، جزو اسناد و منابع دست اول دانسته می‌شود. منابع دست اول برای پژوهشگران مطالعات باستانی، مانند داده‌های آماری است برای یک تحلیلگر آمار و یا مانند مواد و عناصر است برای یک شیمیدان. چنانچه منابع و داده‌های اولیهٔ آماری به شکلی غیرواقعی و دستکاری‌شده در اختیار تحلیلگر قرار گیرد، تمامی استنتاجات او نادرست خواهد شد و برنامه‌ریزی‌ها و آینده‌نگری‌های مبتنی به آنرا به هرج‌ومرج و آشفتگی سوق خواهد داد. اینچنین است اگر آزمایش‌ها و تحقیقات یک شیمیدان با مواد و عناصر غیرواقعی، دستکاری‌شده و یا ناخالص انجام شود. در این صورت نیز حاصل تحقیقات، نادرست و گمراه‌کننده خواهد بود و نه تنها آزمایشگر را دچار نتیجه‌گیری غلط خواهد نمود، بلکه همهٔ کسانی که با اتکای به داده‌های او به مطالعات ثانوی پرداخته‌اند، گمراه خواهند شد و نتایج مصیب‌باری از خود برجای خواهد نهاد. […]

ذهن‌های لوله‌کشی شده

کسانی که ذهنشان مثل آب لوله‌کشی خط‌دهی و «هدایت» شده است، نمی‌توانند درک و شناخت جویباری آزاد و رها را داشته باشند که در سر هر پیچ نغمه تازه‌ای می‌شنود و در کمرگاه هر دره چشم‌اندازهای تازه‌ای را پیش روی خود می‌بیند.

تلخ‌زبانان و شیرین‌زبانان

از تلخ‌زبانان نترس، از شیرین‌سخنانی که برایشان کف می‌زنی و به وجد می‌آیی و از فریبگرانی که زبانی فریبنده دارند، بترس. از آنان که دانه بر راه کبوتران می‌افشانند، بترس. نه از آنان که بیم و هشدار می‌دهند و کبوتران را می‌گریزانند. اگر سخنان تلخی را می‌شنوی که دلخواه تو نیست، خوشنود باش که گوینده‌اش […]

عاقبت ماجرای ارتش کمبوجیه پس از دو سال انتشار اخبار مجعول

این روزها انتشار اخبار و ادعاهای تخیلی و ساختگی در زمینه‌های گوناگون ایران‌شناسی و آثار باستانی بسیار فراوان و گسترده شده است. جالب است که در این میان سازمان میراث فرهنگی با ادعاها و بیانیه‌های خود، جلودار همه خیال‌پردازان و آشفته‌گویان شده است. روزنامه‌نگاران و خوانندگان، خود می‌باید هشیار باشند و همواره بنا را بر کذب بودن اخبار بگذارند مگر آنکه خلاف آن ثابت شود و پژوهشگران مستقل آنرا تأیید کنند. دو سال پیش اخبار فراوانی از دو برادر دوقلوی ایتالیایی که بازمانده‌های ارتش کمبوجیه در مصر را کشف کرده‌اند، در چند رسانه‌های غیرمعتبر انگلیسی‌زبان منتشر شد. ما ایرانیان نیز که معمولاً در برابر خارجیان احساس ضعف می‌کنیم و تصور می‌کنیم هر چه در نشریات فرنگی گفته شود، وحی منزل و بلاتردید است؛ همچون همیشه ذوق‌زده و احساساتی شدیم و بدون احساس نیاز به کسب اطلاعات بیشتر از منابع موثق علمی، آنرا خبر اول روزنامه‌ها و نشریات کردیم. در برخی گزارش‌های فارسی از این خبر، چنان روی دوقلو بودن این دو برادر تأکید و اصرار شده بود که گویی اگر آنان دوقلو نبودند، ارتش کمبوجیه کشف نمی‌شد. […]

هیچ خطری مهربین اصفهان را تهدید نمی‌کند

برگرفتهٔ ویرایش‌شده‌ای از گفتگو با آقای رضا ولی‌زاده، رادیو فرانسه: در پاسخ پرسش شما باید عرض کنم که نه تنها ساخت یک هتل در نزدیکی کوه مهربین اصفهان خطری را متوجه آن نمی‌کند، که حتی موجب آبادانی بیشتر منطقه می‌شود. آثار باستانی و عموماً یادمان‌های مادی و معنوی کهن در ایران در شرایط بسیار ناگواری به سر می‌برند و کارها به دست اشخاصی سپرده شده که معمولاً فاقد صلاحیت و تخصص و تجربه هستند. با اینکه من و همه علاقه‌مندان میراث فرهنگی در مواقعی که لازم بوده، بارها در قبال خطرات و تهدیدهای موجود واکنش نشان داده‌ایم؛ اما باید مراقب بود که در این واکنش‌ها و موضع‌گیری‌ها به تله اخبار نادرست و فضاسازی‌هایی که اهداف بخصوصی را دنبال می‌کنند، گرفتار نشویم. […]

راهی که راه راست نیست

گاهی از حرف‌هایم می‌رنجی و گاهی خوشنود می‌شوی. گاهی هم مخالف تو از حرف‌هایم می‌رنجد و یا خوشنود می‌شود. نمی‌دانی چگونه تکلیفت را با من روشن کنی. اما من نمی‌خواهم هیچکدام شما را رنج بدهم و یا خوشنود کنم. فقط به راه خودم می‌روم. راهی که «راه راست» نیست و هیچکس مسیر آنرا از قبل معین نکرده است. پیچ درپیچ است و به همه جا سَرک می‌کشد. گاهی به نزدیکی راه‌های شما می‌رسد و گاهی از آن دور می‌شود. بگذار خودم باشم، اگر مجبورم کنی آنطور باشم که تو دوست داری، ناچارم می‌کنی که یا به خودم دروغ بگویم و یا به تو.

گاتهای زرتشت- ترجمه و توضیحات

متن کامل گاتها به مرور به ادامه این صفحه افزوده می‌شود: با دست‌های برافراشته در تجلیل از «او»، آن حامی من، از همه شمایان نخستین حالت الهام را درخواست می‌کنم. ای مزدا، ای که به واسطه نظم کیهانی‌ تو/ من زندگی می‌بخشی. ای که به واسطه عمل من و به خاطر آن، به پندار راهنمایی‌کنندهٔ پندار نیک من و نَفَس روحِ ماده گاو به خوبی گوش فرا می‌دهی. من خواستار طواف به دور همه شما هستم. ای مزدا اهوره، با پندار نیکی که نسبت به تو دارم، غنیمت هر دو عالم هستی را به من ارزانی بدار. آن عالمی که استخوان دارد و آن عالمی که پندار است. مطابق با نظم کیهانی، غنیمت‌هایی که هر کس می‌تواند به واسطهٔ آنها حامیان خود را در آسایش قرار دهد. من می‌خواهم همه شما را و نظم کیهانی را و پندار نیکی را که قبلاً چیزی از خود نداشت را و همچنین مزدا اهوره را در تاروپود شاعرانهٔ خود در هم بتنم. فروتنی‌ام برای همه شما افزون خواهد شد (هر دو نظم کیهانی؟) و فرمان ملوکانه شما بی‌کم و کاست اطاعت خواهد شد. درخواست‌های مرا برای حمایت از من اجابت کن! […]

آرمان‌ها و قتل‌عام‌ها

قتل‌عام‌های بزرگ تاریخ بشری را کسانی به راه انداختند که با اعتقادات ایدئولوژیکی یا ناسیونالیستی در فکر ایجاد جامعه‌ای آرمانی و باشکوه بوده‌اند.



web analytics