Skip to content
 

انتشار کتاب آسیای میانه

در هفته گذشته بخشی از کتاب ارزشمند «تاجیکان» نوشته روانشاد «باباجان غفوروف» با نام «آسیای میانه» که توسط این نگارنده با حفظ زبان و واژگان تاجیکی آن به فارسی برگردان شده است، به همت انتشارات نوید شیراز منتشر شد.

همانگونه که از تاریخ پیشگفتار کتاب بر می‌آید، برگردان فارسی این کتاب در سال ۱۳۷۵ به پایان رسیده و در همان سال به ناشری سپرده شده بود. اما رویدادهای گوناگون و مشکلات ناشر پیشین موجب شد تا روند چاپ و نشر این کتاب، ده سال تمام به درازا بینجامد.

در این کتاب استاد غفوروف به تاریخ فرهنگ و تمدن تاجیکان پرداخته است؛ تاریخی که به تمامی با ایران و افغانستان امروزین و همگی سرزمین‌های فلات ایران در پیوند است.

آسیای میانه از کهن ترین روزگاران تا زمان زرتشت

در فصل‌های ششگانه این کتاب، آثار بازمانده از دوران پارینه‌سنگی، میان‌سنگی، نوسنگی و توصیف جمعیتی آنها، دوران مس و مفرغ و ساختار جمعیتی و نواحی استقراری آن، مردمان و مدنیت عصر آهن، پیدایش «اوستا» و تشکیل دولت‌ها، و همچنین پیدایی زرتشت و دین و جهان‌بینی او در ایزدکده هندی- ایرانی، بررسی می‌شوند.

مؤلف دانشمند کتاب، آکادمیسین «باباجان غفوروویچ غفوروف» (تولد ۱۲۸۸ در روستای اسفسار خجند- درگذشت ۱۳۵۶ در شهر دوشنبه) تاریخ‌دان و شرق‌شناس نام‌آور تاجیک است که بجز تألیف بیش از سیصد اثر و مقاله علمی و عاموی، سال‌ها عضو فرهنگستان علوم تاجیکستان، عضو وابسته فرهنگستان علوم اتحاد شوروی، دبیر اول کمیته مرکزی حزب کمونیست تاجیکستان، و به مدت سی سال سردار (رئیس) انستیتوی خاورشناسی فرهنگستان علوم سراسر اتحاد شوروی بوده است. این پژوهشگاه توانست در مدت راهبری و سرپرستی غفوروف، هزاران عنوان کتاب پژوهشی در زمینه تمدن و تاریخ مشرق زمین، و فرهنگ و ادبیات سرزمین‌های فلات ایران تألیف و نشر نماید که تهیه و انتشار متن علمی و انتقادی شاهنامه فردوسی (معروف به شاهنامه چاپ مسکو)، نمونه‌ای از چنین کوشش‌‌های بزرگ و گرانقدر است.

نویسنده به پاس یک عمر پژوهش و خدمت علمی، مدال‌های متعدد دریافت و بسیاری از آکادمی‌ها، تالارها و خیابان‌ها در تاجیکستان به نام او نامبر گردیده و تندیس او را در آنجا بر پای ساخته‌اند. باباجان غفوروف با اینکه دارای بلندترین سمت سیاسی در جمهوری بود اما همواره بیشترین اهمیت را برای کوشش‌ها و دستاوردهای فرهنگی، و بیداری و همبستگی قائل بوده است.

استاد بزرگوار جناب آقای پروفسور رحیم مسلمانیان قبادیانی، استاد ممتاز دانشگاه دولتی تاجیکستان، به درخواست این نگارنده پیشگفتاری ارزنده برای چاپ فارسی این اثر نگاشته بودند که روند طولانی نشر کتاب و فراموشکاری‌های ناشی از آن، برایم دانسته نگذاشته است که از روی کدام غفلت، این گفتار ارزنده همراه با کتاب منتشر نشده است.

این کتاب آخرین اثر مؤلف و مشخصات چاپ اصلی آن چنین است:

Гафуров Б. Г.
Точикои: Таърихи кадимтарин, кадим ва асре миëна. Китаби якум. (Мухар. Масъул аъза- корр. АФ Тачикистон А. Мухторов.- Душанбе, Ирфон, ۱۹۸۳).



web analytics