Skip to content
بایگانی موضوع روزنوشت .

سمینار جایگاه سیستان در اخترشناسی جهان باستان

سمینار و کارگاه آموزشی «جایگاه سیستان در اخترشناسی جهان باستان».
دانشگاه زابل، رصدخانه ابوسعید سجزی
شنبه 15 بهمن تا دوشنبه 17 بهمن 1390
با سخنرانی: دکتر محمد فرهاد رحیمی، دکتر بهرام خالصه، دکتر جمشید قنبری (رئیس انجمن نجوم ایران) و این نگارنده. [...]


فیلم مستند سیر اختران در فرهنگ ایران

مراحل ساخت فیلم مستند بلند و 210 دقیقه‌ای «سیر اختران در فرهنگ ایران» به پایان رسید. این فیلم همراه با فیلم مستند «روشنان آسمانی» که سه سال پیش ساخته شد، تنها فیلم‌های مستندی هستند که در زمینه اخترباستانی‌شناسی ایرانی ساخته شده‌اند. این دو فیلم نخستین‌های کوشش‌های جدی و پردامنه برای به تصویر کشیدن این یادمان‌های بزرگ و فراموش شده تاریخ علم ایران هستند و به همت و پشتکار و علاقه‌مندی آقای محسن رمضانزاده ساخته شده‌اند. کوشش پیگیرانه آقای رمضانزاده در وضعیتی که بسیاری از فیلمسازان و مخاطبان آنان گرایش به کارهای بی‌زحمت و کم‌مایه و بعضاً سرگرم‌کننده دارند، در خور قدردانی و تحسین فراوان است. [...]


محبوبیت مردمی: کورش یا نبونید؟

پردهٔ اول: کورش در سطرهای سوم تا نوزدهم منشور مدعی می‌شود که مردم بابل از نبونید (شاه بابل) ناراضی بودند و او را شاهی می‌دانستند که اندوه و غم، سختی معاش، و رنج و آزار و مرگ برای مردم خود آورده بود. کورش می‌گوید که مردم بابل از خدای بزرگ خواستند که شاهی خوب برای آنان بیابد و خدای بزرگ هم پس از اینکه سراسر جهان را گشت، کورش را یافت و از او حمایت کرد تا شاه بابل شود. آنگاه همه مردم از پادشاهی کورش که توأم با راستی و عدالت بود و آنان را از غم و مرگ رهایی داده بود، خوشنود شدند و او را شادباش گفتند. پردهٔ دوم: داریوش در سطر شانزدهم از کتیبه بیستون گزارش می‌کند که شخصی به نام نَدینتوبِل که خود را پسر نبونید معرفی می‌کرد، قیام کرد و با حمایت همه مردم شاه بابل شد. داریوش چند ماه بعد و در سطر چهاردهم از ستون سوم همان کتیبه مجدداً گزارش می‌کند که شخص دیگری نیز به نام اَرَخَه که خود را پسر نبونید معرفی کرد، قیام کرد و با حمایت همه مردم شاه بابل شد. هر دوی این قیام‌ها توسط داریوش سرکوب شد. [...]


اشتراک‌ها و افتراق‌ها

هیچکدام ما شبیه یکدیگر نیستیم. اما می‌توانیم ضمن اینکه همدیگر را نقد می‌کنیم، قدر اشتراک‌ها را بدانیم و آنها را قربانی افتراق‌ها نکنیم.


بی‌بی‌سی و نژاد آریایی

در روزهای اخیر تعداد زیادی از خوانندگان پژوهش‌های ایرانی نظر مرا در مورد مصاحبه‌ای که بی‌بی‌سی با عنوان «اکثر ایرانیان نژاد آریایی ندارند» منتشر کرده، جویا شدند. در این زمینه چند نکته‌ای را موقتاً عرض می‌کنم: در ابتدا باید گفت با توجه به اینکه نتیجه این تحقیق تاکنون منتشر نشده و ادعاهای فعلی در حد مصاحبه‌ای چند دقیقه‌ای است، عملاً امکان نقد یا پاسخگویی بدان وجود ندارد. [...]


می‌سوزیم به پای موهومات

سخن پذیرفتنی برای بسیاری از ما ایرانیان واقعیت‌ها یا شک‌ورزی‌های عقل‌گرایانه نیست. بلکه سخنان مبهم و احساساتی و هر آن چیزیست که فقط خوشایند دل ما باشد. و چقدر که به پای این موهومات سوخته‌ایم و باز هم می‌سوزیم. برای همراه کردن و بهره‌کشی از ما، به چیزی نیاز نیست جز تحریک احساسات دینی یا [...]


کورش‌پرستان و تجاوز به حقوق دیگران

تاکنون عده زیادی از کورش‌پرستان و آنان که قصد ساختن دکان عوام‌فریبی تازه‌ای را دارند، نوشته‌ها و پژوهش‌های بنده در باره کورش را بدون اجازه و بدون ذکر منبع در کتاب‌ها و نشریات و سایت‌ها و وبلاگ‌های خود منتشر کرده‌اند. آنان همچنین از دستکاری و تحریف نوشته‌ها نیز دریغ نکرده‌اند تا آنرا مطابق با میل و پسند خود کنند. مسخره است ادعای دفاع از کورش و حقوق بشر با پایمال کردن حق دیگران. [...]


کتابفروشی آنلاین پژوهش‌های ایرانی

راه‌اندازی کتابفروشی آنلاین پژوهش‌های ایرانی پاسخی است به علاقه‌مندانی که در خارج از کشور و یا در شهرهای کوچک نمی‌توانستند کتاب‌های مرا به راحتی پیدا کنند. تجدید چاپ کتاب‌های نایاب را نیز با جدیت بیشتری دنبال می‌کنم تا نبود آنها بیش از این به طول نینجامد.


سماجت

برای موفقیت فقط یک چیز لازم است. آنچه که مگس دارد: سماجت. سماجت ترکیبی است از: اراده، خستگی‌ناپذیری، جستجوی راه‌های تازه، بیباکی، ریسک‌پذیری، و مقداری پررویی.


روز عشق

نمی‌دانم آنچه در باره پیدایش ولنتاین می‌گویند تا چه اندازه واقعیت دارد. اما حالا می‌توانیم بگوییم که یک «روز عشق» داریم که هم واقعیت است و هم ایرانی. مطمئنم هنرمندان ما با آثاری که خلق خواهند کرد، عظمت این روز را برای نسل‌های آینده حفظ خواهند کرد.


دوری از دوست‌داشته‌ها

کسی که پرنده دوست دارد، در خانه پرنده ندارد.


بینوایی: حق مردم بی‌مطالعه

تیراژ متوسط کتاب در ایران به هزار جلد رسیده است (البته اگر احیاناً کسی آنرا چاپ کند). گرانی کتاب بهانه است. کتابی که قیمتش برابر با چند لیتر بنزین است. کتاب اگر مجانی هم باشد، کسی نمی‌خواند. خلوتی کتابخانه‌ها این را نشان می‌دهد. کتاب نمی‌خوانیم به این دلیل که همه چیز را می‌دانیم و نیاز [...]


مسئله حفظ و تخریب خانه‌های مشاهیر

اعتراض به تخریب خانه‌های مشاهیر (و یا عموماً هر بنای تاریخی که مالک خصوصی دارد) نمی‌باید متوجه مالک بنا شود؛ چرا که آنها وظیفه ندارند ملک شخصی خود را برای عموم نگهداری کنند یا برای مقاصد و منافع عمومی اختصاص دهند. بلکه اینگونه اعتراض‌ها می‌باید متوجه نهادهایی باشد که وظایف قانونی خود را به درستی انجام نمی‌دهند. در قوانین موضوعهٔ کشوری، قانونی مبنی بر حفظ و نگهداری خانه‌های مشاهیر وجود ندارد. اما در برنامه توسعهٔ چهارسالهٔ پنجم چنین رویه‌ای اعمال شده است. به موجب این برنامه، سازمان میراث فرهنگی مکلف است خانه‌های مشاهیری را که ویژگی‌ها و شرایط لازم را دارا هستند، با اطلاع قبلی به مالک خصوصی، در فهرست آثار ملی ثبت کند. البته مالک نیز دارای حق اعتراض است. [...]


سخنان خلاف عرف، گامی بسوی روشنگری

هر سخنی که برخلاف عرف و باورهای رایج گفته شود و خشم عده‌ای را برانگیزاند، قدمی است به سوی روشنگری و گسترش آزادی بیان و تحمل‌پذیری در جوامع کم‌ظرفیت و کم‌تحمل. حتی اگر آن سخن نادرست باشد.


بدون دعوت می‌روم

بدون دعوت می‌روم، چون خانهٔ خودم است.