برنامه دیدار از طلوع خورشید انقلاب تابستانی در بامداد یکم تیرماه در چارتاقی نیاسر کاشان برگزار شد اما امکان اندازهگیری دقیقتر از یک درجه که پیش از این انجام شده بود، به دلیل افق غبارآلود با ارتفاع دو درجه ممکن نشد.
با اینکه همه ما از ادامه عملیات انفجار معدن سنگ در مجاورت چارتاقی و بیتوجهیهای همیشگی به این سازه مهم تقویمی ایران و عملیات نسنجیده و ویرانگر مرمت چارتاقی که منجر به تخریب بخشهای وسیعی از اندودهای بنیادین بنا و طرحهای آن شده بود، اندوهگین و متأسف بودیم؛ اما جدیت و پشتکار رصدخانه دانشگاه کاشان در برگزاری نشستی علمی برای آشنایی با کاربری تقویمی چارتاقی، خوشنودکننده بود و نوید آینده بهتری را میداد.
در اینجا لازم میدانم از آقایان مهندس جواد نوحی و مهندس صفایی رئیس و کارشناس رصدخانه دانشگاه کاشان، برای یاری در اجرای برنامه و برگزاری مراسمی رسمی به افتخار چارتاقی نیاسر، آقای رمضانزاده و همکاران برای کوشش چندین ماهه در ساخت فیلم مستند بلند بناهای تقویمی ایران، نماینده انجمن گوگل ارت برای افزودن مدخل چارتاقی نیاسر به عکسهای هوایی و نقشههای گوگل ارت، آقای مهندس مسعود عتیقی رئیس انجمن نجوم آماتوری ایران در همکاری و سازماندهی برنامه سفر علاقهمندان، آقایان علیرضا حکیمی، علیرضا فراهانی و محمد سلطانالکتابی برای اهتمام همیشگی در عکاسی از این رویداد، همچنین از انجمن باغ آینه کرج، انجمن اختروش اصفهان، انجمن نجوم دانشگاه اراک، انجمن سپهر کاشان، انجمن اختران آران، انجمن آسمان کویر، و گزارشگران، خبرنگاران و دیگر دوستانی که هر کدام به گوشهای از کار یاری رساندند، صمیمانه سپاسگزاری کنم. برای آقای سلمان سیدی مدیر کتابخانه نیاسر که قصد تأسیس انجمنی مردمی برای پیگیری مشکلات آثار باستانی نیاسر را در سر دارد، بهترین آرزوها را دارم. بخوبی دانسته است که چنین فعالیتهایی در شهری که مسئولان محلی آن به حمایت از سوداگران بیشتر رغبت نشان میدهند تا به حفظ و نگهداری از یادمانهای کهن و بیهمتا، تا چه اندازه دشوار به نظر میرسد.
در آغاز تابستان سال گذشته، استاد پرویز رجبی همراه و همسفر مسافران خورشید در نیاسر بودند و آن هنگام را به یکی از بهترین و پرخاطرهترین سفرهای سالانه ما بدل ساختند. با اینکه مسافران امسال، دل به یاد ایشان سپرده بودند و در حسرت سال گذشته خاطرههای خود را بیان میکردند، اما گمان نمیبردیم که استاد نیز بهرغم رنجهای فراوانی که تحمیلشان کردیم، به یاد آن شب و روز باشند و پس از بازگشت ما، این دو نوشته را برایمان بفرستند. از ایشان صمیمانه سپاسگزارم:
ناگهان تابستان گذشته! / پرویز رجبی
برای پسر بزرگم سیدعلی صالحی
تا چشم کار میکند آمیختهای است از هستی و نیستی. هردو از جنس باور! کوهها و ابرها نمیگذارند وسعت هستی و نیستی حوصلهات را سرببرد. و درختهای شاداب میان دره از کهولت زمان و خستگی میکاهند. آبشاری تنها غربتش را با برادۀ هیاهوی خودش میپوشاند و نبمکتی مرطوب بر وجاهت حیای چشمانداز میافزاید!… خورشید بزرگترین عادت جهان، در نزدیکترین جای به خودش در آغوش آتش خود التهابی دور دارد.
و مردی نمیداند که آن آب بیشتابِ صافِ پای دیوار، آهنگ آبیاری کدام نهال را دارد که به آرامی یک شکفتن میخزد.
دو کبوتر از لب بام برمیخیزند. غبار بالهایشان، پس از ساعتی چرخش و گردش، بر آبِ بیشتاب مینشیند. مرد، مشتی آب به صورتش میزند و به کسی فاش نمیکند که بوی غبار تنش را در آب شناخته است…
حالا خورشید بیش از یک ساعت است که بالا آمده است و تابستان خیلی جدی شروع شده است…
پریشانی عطر عشقی میهمان!
من همیشه خورشید را موجودی دیدهام که هنوز آتشی که به جانش افتاده است، کارش را تمام نکرده است!
و گاهی فکر میکنم همانطور که کوههای برفی قطبی شروع کردهاند به آبشدن، دل خورشید نیز میتواند روزی از تب و تاب بیفتد و خنک شود و چهارطاقی نیاسر را منقرض کند. عیب کار فقط غیبت من است در آن روز، برای شاهدبودن انجمادی ابدی!… حالا میدانم که باید جز پراکنده شدن غبار بدنم انتظاری نداشته باشم.
پیداست که از این غبار حتی ذرهای نصیب چهارطاقی نیاسر نخواهد شد و نام هیچ رهگذر تاریخی، که بر تن پرزخم چهارطاقی مینشیند، غبار مرا نخواهد آزرد. من فقط نگران بوی عشق میهمانان چهارطاقی نیاسر هستم که مبادا غبار نامی ناآشنا پریشانش کند… ای امان!…
همچنین بنگرید به: حکایت سرزمین من، یک استکان چای مهمان تاریخ
رضا
گفتارهای دیگر:
- دیدار انقلاب تابستانی ۱۳۸۶ در چارتاقی نیاسر
- اطلاعیه برای دیدار خورشید انقلاب تابستانی در چهارطاقی نیاسر
- دیدار انقلاب زمستانی ۱۳۸۶ در چارتاقی نیاسر
- دیدار انقلاب تابستانی ۱۳۹۰ در چارتاقی نیاسر، دوغاب سیمان بر جان چارتاقی
- انقلاب تابستانی در چارتاقی نیاسر
- دیدار انقلاب زمستانی ۱۳۸۵ در چارتاقی نیاسر
- جشنهای کهن آغاز تابستانی و دیدار طلوع خورشید در چارتاقی نیاسر
- برنامههای دیدار طلوع خورشید در انقلاب زمستانی و اطلاعیه دانشگاه کاشان
- نخستین جایزه چارتاقی نیاسر
- گردهمایی و دیدار زایش خورشید در چارتاقی نیاسر