Skip to content
 

کتیبه تخریب‌شده خارک: اظهارات تازه‌ و نگرانی‌های جدی‌تر

در تازه‌ترین اظهارنظر پس از تخریب سنگ‌نبشته خارک که از قول رئیس محترم اداره میراث فرهنگی استان بوشهر در هفته‌نامه نسیم بوشهر منتشر شده، آمده است: «یک تیم باستان‌شناسی مجرب و صاحب‌نظر برای بررسی وضعیت آسیب‌دیدگی این کتیبه به خارگ اعزام شد. این تیم باستان‌شناسی با حضور در کنار کتیبه هخامنشی، به بررسی کارشناسانه آسیب‌دیدگی این کتیبه پرداخت و بعد از مقایسه وضعیت فعلی کتیبه با عکس‌های موجود از قبل، اعلام نمودند که این کتیبه آسیب جدی ندیده است. این کتیبه سه سطر دارد و گروه باستان‌شناس اعلام کرده که فقط حروف میخی بخش دوم از سطر دوم کتیبه مخدوش شده و سطرهای اول و سوم کاملاً دست نخورده باقی مانده ‌است و سالم است».  

در این باره جسارتاً چند نکته را عرض کنم:

۱- لطفاً از این کارشناسان مجرب و صاحب‌نظر بخواهید که هنگام عکاسی و بررسی‌های کارشناسانه، کتیبه را سروته نگاه نکنند و پایین و بالای آنرا اشتباه نگیرند.

۲- این کتیبه شش سطر داشته است و نه سه سطر. لطفاً آن سه سطر منهدم شده را نادید نگیرید. جای شکرش باقیست که گفته‌ نشده این کتیبه فقط نیم سطر داشته و آن نیم سطر هم سالم است و تخریب کتیبه تکذیب می‌شود.

۳- لطفاً از عکس‌هایی که خود گرفته‌اید، برای مقایسه و انتشار استفاده کنید. عکس‌هایی که این نگارنده در وب‌سایت پژوهش‌های ایرانی آورده است، عکس‌هایی شخصی بوده و برای استفاده عامه نهادهایی که در وظیفه خود کوتاهی کرده‌اند، نیست. اینکار قانوناً غیرقانونی، عرفاً خلاف عرف، شرعاً خلاف شرع، و انساناً! خلاف انسانیت است. همچنین جسارتاً معروض می‌دارد که عکس‌های دقیق‌تر را برای جلوگیری از چنین سوءاستفاده‌هایی منتشر نکرده‌ام.

۴- هیچ کیوسک نگهبانی شرکت نفت در ۵۰ متری کتیبه وجود نداشته و ندارد و تا شعاع صدها متری کتیبه چیزی جز بیابان لم‌یزرع به چشم نمی‌خورد. از سوی دیگر، حفاظت از کتیبه ارتباطی با شرکت نفت و نیروی انتظامی ندارد و حفاظت از کتیبه، تنها به معنی عملیات پلیسی نیست. چنانچه این ادعای ایشان (که در نشریات گوناگون بازگو شده) درست است که حفاظت و نگهداری از این اثر باستانی به عهده سازمان ایشان نبوده و وظیفه شرکت نفت و نیروی انتظامی بوده است؛ پیشنهاد می‌شود تمامی عملیات حفاظت در برابر فرسایش و عوامل طبیعی و انسانی در محوطه‌های باستانی، و نیز تمامی عملیات ترمیم و مرمت و حفظ و احیای آثار باستانی تعطیل و ملغی اعلان گردد و همه آنها به شرکت نفت و نیروی انتظامی سپرده شود. همچنین بند ۳ از ماده ۱۰ اساسنامه سازمان نیز حذف شود که  در شرح وظایف آن آمده است: «تهیه و اجرای طرح‌های لازم به منظور حفاظت، تعمیر و مرمت و احیای آثار، بناها و مجموعه‌های باارزش فرهنگی- تاریخی».

از سوی دیگر، از آنجا که اداره میراث فرهنگی بوشهر اکنون به دنبال مظنونان و متهمان واقعه و سرنخ‌ها می‌گردد، پیشنهاد می‌شود وظایف نیروی انتظامی به این اداره محترم محول شود. در واقع گویا قرار بر این شده که پلیس وظایف میراث فرهنگی و میراث فرهنگی وظایف پلیس را انجام دهد.

۵- ترمیم و بازسازی کتیبه بهیچوجه امکان‌پذیر نیست و هرگونه ادعایی در این زمینه نادرست و توجیهی برای سرگرمی عامه است.

از آنجا که اداره میراث فرهنگی استان بوشهر در فرصتی طولانی که در اختیار داشته، و برخلاف اساسنامه و وظایف سازمان متبوع خود، کمترین اقدامی برای مطالعه، ترمیم، حفاظت و احیای این اثر انجام نداده، هیچ مطالعه و بررسی‌ای پیرامون کتیبه و سنگ حامل آن به عمل نیاورده، هیچ کاوشی در محوطه پیرامون آن نشده، هیچ مولاژی از اثر تهیه نشده، و حتی پرونده ثبت آن در فهرست آثار ملی تهیه نشده، شایسته است رئیس محترم آن اداره، جوانمردانه کوتاهی خود را بپذیرد و پیش از اینکه برکنار شود، از مقام خود استعفا دهد.

ــــــــــــــــــــــــــــــ

گفتارهای دیگر در باره تخریب کتیبه خارک:

تخریب و نابودی سنگ‌نبشته خارک

کتیبه تخریب‌شده خارک: اظهارات تازه و نگرانی‌های جدی‌تر
کتیبه خارک نبود اگر شهرام اسلامی نبود
لطفاً کتیبه خارک را بیش از این تخریب نکنید

ــــــــــــــــــــــــــــــ

گفتارهای دیگر در باره آثار باستانی خارک:

گزارش مقدماتی از خوانش سنگ‌نبشته نویافته خارک
نشان تازه الفبایی- هجایی در خط میخی فارسی باستان سنگ‌نبشته خارک
سمت‌نما و تخته‌نردهای سنگی خارک
بایگانی عکس‌های خارک

ــــــــــــــــــــــــــــــ

گزارش‌ها و مصاحبه‌هایی در باره تخریب کتیبه خارک:

رادیو فرانسه، خانم لیدا پرچمی: بی‌توجهی به حفظ آثار باستانی
رادیو زمانه، آقای پژمان اکبرزاده: تخریب کتیبه هخامنشی در خارک
خبرگزاری ایسنا، خانم فرهادی: اهمال در حفاظت ار کتیبه خارک
خبرگزاری میراث فرهنگی، آقای حسن ظهوری: تخریب کتیبه هخامنشی زنگ خطری برای دیگر آثار خارک است
رادیو فردا، آقای ژان خاکزداد: اخبار شامگاهی دوازدهم خرداد
رادیو فرانسه، خانم ویدا سامعی: تاراج آثار باستانی، این‌بار کتیبه هخامنشی
روزنامه اعتماد
گزارش و گفتگوی دیگری از رادیو زمانه
روزنامه اعتماد ملی
رادیو فردا، آقای امیر زمانی فر: مجله شامگاهی بیست و دوم خرداد
سخنرانی در همایش یادگارهای فرهنگی و طبیعی ایران: خبرگزاری‌های میراث فرهنگی و ایسنا
روزنامه همشهری، خانم زهرا کشوری: کتیبه خارک، تاریخی ناگشوده که از دست می‌رود

گفتارهای دیگر:

  1. تخریب و نابودی کتیبه خارک
  2. لطفاً کتیبه خارک را بیش از این تخریب نکنید
  3. انتشار کتاب کتیبه خارک
  4. کتیبه خارک وجود نداشت اگر شهرام اسلامی نبود
  5. سنگ‌نبشته خارک: گزارش مقدماتی از خوانش کتیبه نویافته در جزیره خارک
  6. حرف الفبای تازه در خط میخی فارسی باستان
  7. تخریب غار دوشه تکذیب می‌شود چون غار میرملاس سالم است
  8. روند اعتراض به تخریب آثار باستانی را لوث نکنیم
  9. یادداشت‌های خارک: سمت‌نما و تخته‌نردهای سنگی نویافته
  10. تخریب و نابودی نگاره‌های باستانی غار دوشه در لرستان